o literaturze współczesnej XX i XXI wieku
tybetwatch


Subskrypcja
blog.literacki
(nowe teksty)

Twój email

dodaj usuń


----------------
Zaprenumeruj poprzez:


Add to Technorati Favorites

Add to Google

Add to My Yahoo!





Blog > Komentarze do wpisu
Nowy wspaniały świat

Nabici w butelkę

Jeszcze pod koniec lat 80. XX wieku wysuwano wobec tej książki prawne i społeczne argumenty. W USA próbowano nie dopuszczać w szkołach do jej czytania. W tym samym czasie, przy oburzeniu świata Zachodu, Iran skazał Salmana Rushdiego na śmierć za „Szatańskie wersety”, za co Wielka Brytania zerwała nawet z Teheranem stosunki dyplomatyczne.

Skojarzenia w Sieci:

Raj na Ziemi - Korea (pl.)
Raj nr 2 - Kuba (ang.)
Dyktator w Europie (ang.)
Kubańska opozycja (ang.)
Sumienie świata AI (pl.)


Ta satyra na społeczeństwo, napisana w 1932 roku przez Aldousa Huxleya wywołała falę ostrej krytyki skierowanej przeciwko książce i samemu pisarzowi. Książkę wielokrotnie cenzurowano lub usuwano z bibliotek. W Stanach Zjednoczonych, tej ojczyźnie wolności, wyrzucano z pracy nauczycieli, którzy ośmielili się dać ją do czytania swoim uczniom. Zarzucano i książce i autorowi obsceniczność, popularyzowanie narkotyków, fatalizm i niepożądany w społeczeństwie „styl życia”. Książka została w latach 30. XX wieku zakazana w Irlandii m.in. za pochwałę aktów seksualnych, choć nie ma w niej za grosz erotyki, o pornografii nie wspominając.

„Nowy wspaniały świat” naśmiewa się z naszego dążenia do szczęścia. Naśmiewa się, bo po pierwsze pojęcia nie mamy, co to znaczy mieć szczęście czy być szczęśliwym, a po drugie w społeczeństwie zawsze występuje równanie do poziomu rozumianego przez wszystkich, czyli przeciętnego. A więc szczęście byle jakie, za to dla wszystkich.

Choć stałym wątkiem książki jest dziwacznie pojmowane szczęście, Huxley opisuje w swojej antyutopii świat poukładany – takim, jakim chcieliby go widzieć nieco mniej bystrzy politycy. Najbardziej groteskowym opisem wspaniałości Republiki jest początkowa opowieść, o tym skąd się biorą ludzie. Biorą się z butelek – dawno już zarzucono koszmarny zwyczaj rodzenia dzieci. Zanim jednak technicy wybutlują dzieci, zostanie dokonana klasyfikacja embrionów. Do butelek dodadzą odpowiednią substancję np. alkohol, co spowoduje, że część dzieci będzie nie do końca sprawna intelektualnie. To z kolei jest przyczyną – celowo wznoszonych – podziałów na kasty, fundamentu nowego społeczeństwa.

Autor zabawia się w tekście z komunizmem i kapitalizmem. Nowa Republika to ich mieszanka. I jeden i drugi jest obśmiewany. Komunizm za swój śmieszny entuzjazm dla ochrony wszystkich, a w rzeczywistości za intelektualną podstępność, na którą dają się nabrać nawet ludzie o wysokiej inteligencji.
Kapitalizm z kolei za nieopanowany materializm, który jest niezwykle elastyczny, ale również kruchy i w sumie bardzo łatwy do obalenia. Oba wymyślone przez ludzi systemy wmawiają społeczeństwu szczęście i zawsze większość z mieszkańców daje się nabrać. Huxley mówi po prostu o braku potrzeby wolności. Ludzie wcale jej nie chcą. Wolności potrzebują tylko elity – intelektualne, kulturalne, liderzy społeczności.

Zdjęcie z serwisu bigfoto.com

Ostatnie wydanie polskie (wyd. 6.):
Wydawnictwo MUZA,Warszawa 2004
Tłumaczenie książki: Bogdan Baran

czwartek, 16 czerwca 2005, blog.literacki

Polecane wpisy

  • Morze książek w Pałacu

    Targi otwarte! Od piątku można szaleć po Pałacu w poszukiwaniu cudów. Ostrzegam: nie brać portfela, tylko starannie odliczoną kwotę jaką przeznaczmy na książki

  • 23.04 Dzień Książki!

    (ty)Dzień Książki Dziś międzynarodowe święto książki - wydawcy zaplanowali parę ciekawych spotkań z pisarzami, tłumaczami i ludźmi związanymi w jakiś sposób z l

  • Ruszył POPLIT 2008!

    IV Festiwal Literatury Popularnej Wrócił POPLIT, wracam i ja - po nieco przydługiej nieobecności czas znowu pogadać o książkach. Tymczasem sprawdźcie czy Waszeg

TrackBack
TrackBack w tym blogu jest moderowany. TrackBack URL do wpisu:
Komentarze
Gość: zibi25, *.ip.netia.com.pl
2011/08/28 15:32:37
Witam. Twój powyższy wpis cytowałem na mojej stronie: listy lektur męskich. Zapraszam.
www.75ksiazekdlafaceta.cba.pl